Krótka odpowiedź
Wcześniejszą spłatę kredytu firmowego regulują przede wszystkim postanowienia umowy: czy jest dopuszczalna, z jakim wyprzedzeniem trzeba ją zgłosić i ile kosztuje. Przepisy o kredycie konsumenckim, które ograniczają opłaty za przedterminową spłatę, nie mają do kredytu firmowego zastosowania. Prawo bankowe przewiduje tylko ogólną zasadę dotyczącą terminu spłaty i wypowiedzenia umowy przez kredytobiorcę.
Co mówią przepisy
Kluczowy jest art. 75a Prawa bankowego. Jeśli umowa kredytu nie stanowi inaczej, termin spłaty kredytu jest terminem zastrzeżonym na rzecz obu stron. Oznacza to, że bank nie może żądać spłaty przed terminem, ale też kredytobiorca nie ma ustawowego prawa spłacić kredytu, kiedy chce – musi na to pozwalać umowa albo zgoda banku.
Ten sam przepis daje kredytobiorcy jedno uprawnienie niezależne od umowy: gdy strony ustaliły termin spłaty dłuższy niż rok, kredytobiorca może wypowiedzieć umowę z zachowaniem terminu trzymiesięcznego (art. 75a ust. 2). W praktyce oznacza to możliwość zakończenia umowy i rozliczenia kredytu po upływie okresu wypowiedzenia. Skutki finansowe takiego wypowiedzenia, w tym ewentualne opłaty, warto skonsultować z prawnikiem na tle konkretnej umowy.
Co zwykle reguluje umowa
Większość umów kredytu firmowego dopuszcza wcześniejszą spłatę, ale stawia warunki. Szukaj ich w części o spłacie kredytu, w regulaminie i w tabeli opłat. Typowe postanowienia dotyczą:
- Zgłoszenie: pisemny wniosek z wyprzedzeniem określonym w umowie
- Termin spłaty: często tylko w dniu płatności raty albo odsetek
- Minimalna kwota: przy częściowej spłacie może obowiązywać próg
- Opłata: procent spłacanej kwoty, stała kwota albo brak opłaty
- Rozliczenie: odsetki za okres do dnia spłaty i koszty zerwania zabezpieczenia stopy
Opłata za wcześniejszą spłatę bywa zróżnicowana w czasie, np. wyższa w pierwszych latach umowy. Przy oprocentowaniu stałym albo zabezpieczeniu stopy procentowej instrumentem pochodnym bank może dodatkowo obciążyć firmę kosztem rozwiązania takiej transakcji. Każdy z tych elementów zależy od banku i umowy.
Szukasz kredytu dla firmy?
Opisz cel i kwotę – odpowiedzą partnerzy z opublikowanej listy.
Spłata całości czy nadpłata części
Przy spłacie całości umowa wygasa, a bank rozlicza odsetki do dnia spłaty i zwalnia zabezpieczenia. Przy częściowej spłacie, nazywanej nadpłatą, kredyt trwa dalej, a bank przelicza harmonogram. Zwykle masz do wyboru dwie opcje:
- Niższa rata Okres kredytu zostaje bez zmian, a rata spada. Daje firmie większy luz w budżecie miesięcznym.
- Krótszy okres Rata zostaje podobna, a kredyt kończy się wcześniej. Daje większą oszczędność na odsetkach.
Nowe raty dla obu wariantów możesz porównać w kalkulatorze raty kredytu firmowego, wpisując saldo po nadpłacie jako kwotę kredytu. Sprawdź też, czy umowa pozwala wybrać wariant, czy bank przyjmuje go z góry.
Kiedy wcześniejsza spłata się opłaca
Wcześniejsza spłata zmniejsza przyszłe odsetki, ale ma swoją cenę: opłatę dla banku i utratę gotówki, która mogłaby finansować działalność. Zanim zdecydujesz, porównaj oszczędność na odsetkach z opłatą i oceń, czy firma nie będzie wkrótce potrzebowała nowego finansowania – drugie podejście do banku zajmie czas i może kosztować więcej.
Jeśli powodem spłaty jest tańsza propozycja innego banku, zestaw pełny koszt obu wariantów, łącznie z prowizją za nowy kredyt i kosztem nowych zabezpieczeń. Pomocny będzie artykuł o tym, ile kosztuje kredyt dla firmy. Przy kilku zobowiązaniach rozwiązaniem może być kredyt konsolidacyjny dla firm.
Przy refinansowaniu zgraj terminy. Nowy bank wypłaca środki zwykle dopiero po ustanowieniu zabezpieczeń, a dotychczasowy przyjmuje spłatę w dniu wskazanym w umowie i dopiero potem zwalnia hipotekę czy zastaw. Uzgodnij z oboma bankami kolejność kroków, by nie płacić podwójnych odsetek ani nie przekroczyć terminu zgłoszenia spłaty.
Zwolnienie zabezpieczeń po spłacie
Po całkowitej spłacie poproś bank o potwierdzenie rozliczenia kredytu i dokumenty do zwolnienia zabezpieczeń: zgodę na wykreślenie hipoteki, zgodę na wykreślenie zastawu rejestrowego, zwrot weksla in blanco, zwrotne przeniesienie własności rzeczy przewłaszczonych. Wnioski do sądu o wykreślenie wpisów składa zwykle właściciel majątku.
Po częściowej spłacie bank nie musi zwalniać zabezpieczeń, ale przy znacznej nadpłacie możesz wnioskować o zmniejszenie zakresu zabezpieczenia, np. zwolnienie jednej z nieruchomości. Formy zabezpieczeń opisuje artykuł, czym jest zabezpieczenie kredytu firmowego.
Czytaj dalej
Zobacz też
Wypowiedzenie umowy
Wypowiedzenie umowy kredytu firmowego przez bank: przesłanki z art. 75 Prawa bankowego, terminy 30 i 7 dni…
Restrukturyzacja kredytu
Restrukturyzacja kredytu firmowego: wniosek z art. 75c Prawa bankowego, formy zmiany warunków spłaty, co…
Umowa kredytu
Umowa kredytu dla firmy: elementy wymagane przez Prawo bankowe, warunki uruchomienia, oprocentowanie…
Kowenanty
Kowenanty w umowie kredytu firmowego: wskaźniki finansowe, kowenanty pozafinansowe, jak bank je liczy, co…
Pytania
Najczęstsze pytania
Czy bank może odmówić przyjęcia wcześniejszej spłaty?
Jeżeli umowa nie przewiduje wcześniejszej spłaty, termin jest zastrzeżony na rzecz obu stron i bank nie musi jej przyjąć. Kredytobiorca może jednak wypowiedzieć umowę zawartą na dłużej niż rok z trzymiesięcznym terminem.
Czy opłata za wcześniejszą spłatę kredytu firmowego jest ograniczona?
Przepisy konsumenckie jej nie ograniczają – wysokość wynika z umowy. Oceniając, czy dane postanowienie jest dopuszczalne w konkretnym przypadku, skorzystaj z pomocy prawnika.
Czy wcześniejsza spłata ma znaczenie podatkowe?
Odsetki zapłacone do dnia spłaty i ewentualna opłata mogą mieć znaczenie dla kosztów firmy. Sposób rozliczenia potwierdź z księgowym.