Krótka odpowiedź
Gdy firma nie zapłaci raty w terminie, bank nalicza odsetki za opóźnienie według stawki z umowy, a potem wzywa do spłaty z terminem co najmniej 14 dni roboczych i informuje o prawie do wniosku o restrukturyzację (art. 75c Prawa bankowego). Opóźnienie trafia do historii kredytowej. Najlepiej skontaktować się z bankiem, zanim minie termin płatności.
Co się dzieje po kolei
Opóźnienie w spłacie to sytuacja, w której rata kapitału lub odsetek nie wpłynęła do banku w dniu wskazanym w harmonogramie. Dokładny przebieg zależy od banku i umowy, ale zwykle wygląda podobnie:
- Pierwsze dni zaległości Bank księguje zaległą kwotę jako zadłużenie przeterminowane i nalicza od niej odsetki za opóźnienie. Często próbuje też pobrać ratę z rachunku firmy, jeśli umowa na to pozwala.
- Przypomnienie i kontakt Pojawia się telefon, SMS albo pismo z działu monitoringu. Za monity bank może pobierać opłaty z tabeli opłat.
- Wezwanie do zapłaty Bank wzywa do spłaty z terminem nie krótszym niż 14 dni roboczych i informuje, że w ciągu 14 dni roboczych od otrzymania wezwania można złożyć wniosek o restrukturyzację zadłużenia (art. 75c ust. 1 i 2).
- Powiadomienie zabezpieczających Bank ma obowiązek niezwłocznie powiadomić poręczycieli i inne osoby, które odpowiadają za dług z tytułu zabezpieczenia (art. 76a).
- Decyzja o dalszych krokach Jeśli zaległość trwa, bank może wypowiedzieć umowę na zasadach z art. 75 i z umowy.
Jak długa zaległość uprawnia bank do wypowiedzenia, określa umowa. Zasady i terminy wypowiedzenia opisuje osobno artykuł o tym, kiedy możliwe jest wypowiedzenie umowy kredytu przez bank.
Odsetki za opóźnienie
Za czas opóźnienia w spłacie długu pieniężnego wierzyciel może żądać odsetek, nawet jeśli nie poniósł szkody (art. 481 § 1 Kodeksu cywilnego). W kredycie firmowym stawkę dla zadłużenia przeterminowanego określa zwykle umowa albo regulamin. Jeśli stopa nie została oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie: stopa referencyjna NBP plus 5,5 punktu procentowego. Odsetki za opóźnienie nie mogą w skali roku przekraczać dwukrotności odsetek ustawowych za opóźnienie (art. 481 § 2 i § 2¹).
Od zaległych odsetek bank może żądać kolejnych odsetek dopiero od wytoczenia powództwa, chyba że po powstaniu zaległości strony zgodziły się doliczyć zaległe odsetki do długu (art. 482 § 1). Takie doliczenie bywa elementem ugody albo aneksu, dlatego czytaj te dokumenty uważnie.
Sama kwota odsetek od krótkiej zaległości zwykle nie jest duża. Większym kosztem jest utrata zaufania banku i wpis w historii kredytowej.
Szukasz kredytu dla firmy?
Opisz cel i kwotę – odpowiedzą partnerzy z opublikowanej listy.
Historia kredytowa: BIK i BIG
Informacje o kredycie i jego obsłudze, w tym o opóźnieniach, bank przekazuje do Biura Informacji Kredytowej. Inne banki zobaczą je przy kolejnym wniosku. Co BIK gromadzi i jak sprawdzić własny raport, wyjaśnia artykuł o BIK firmowym.
Ważna granica dotyczy osób fizycznych, w tym przedsiębiorców prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą (JDG). Po wygaśnięciu zobowiązania bank może przetwarzać dane bez ich zgody, jeśli opóźnienie przekroczyło 60 dni i minęło co najmniej 30 dni od poinformowania o tym zamiarze – najdłużej przez 5 lat (art. 105a ust. 3 i 5 Prawa bankowego). Dla spółek zasady są inne, więc szczegóły potwierdź w banku albo w BIK.
Niezależnie od BIK wierzyciel może przekazać dane o zaległości firmy do biura informacji gospodarczej (BIG). Wobec dłużnika, który nie jest konsumentem, musi przy tym spełnić łącznie trzy warunki: zaległość wynosi co najmniej 500 zł, jest wymagalna od co najmniej 30 dni i minął co najmniej miesiąc od wysłania wezwania z ostrzeżeniem o zamiarze wpisu (art. 15 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych).
Jak rozmawiać z bankiem wcześnie
Najwięcej możliwości masz przed terminem płatności, a nie po wezwaniu. Bank, który wie o problemie z wyprzedzeniem, może zaproponować rozwiązania niedostępne przy zaległości trwającej od miesięcy.
- Zadzwoń do opiekuna przed terminem Powiedz wprost, że rata jest zagrożona, z jakiego powodu i na jak długo.
- Przygotuj liczby Pokaż bieżące wpływy i wydatki, należności od odbiorców i realną datę, od której firma wróci do regularnych spłat.
- Zaproponuj rozwiązanie Może to być przesunięcie terminu raty, czasowe zawieszenie spłaty kapitału, czyli karencja w spłacie kredytu, albo nowy harmonogram.
- Potwierdź ustalenia na piśmie Ustne zapewnienie pracownika banku nie zmienia umowy. Zmiana warunków wymaga aneksu albo pisemnej zgody.
- Dotrzymaj tego, co obiecasz Jeśli zadeklarujesz spłatę zaległości w określonym dniu, zrób to albo uprzedź bank o zmianie.
Gdy problem nie jest jednorazowy, rozważ wniosek o zmianę warunków spłaty. Jak go przygotować, opisuje artykuł, na czym polega restrukturyzacja kredytu firmowego. Wariant z dłuższym okresem i niższą ratą wstępnie policzysz w kalkulatorze raty kredytu firmowego.
Czego unikać
Gdy zaległości dotyczą kilku wierzycieli jednocześnie, sprawa wykracza poza rozmowę z jednym bankiem. Wtedy warto porozmawiać z doradcą restrukturyzacyjnym albo prawnikiem.
Czytaj dalej
Zobacz też
Naruszenie kowenantu
Naruszenie kowenantu w umowie kredytu firmowego: skutki zapisane w umowie, waiver, aneks zmieniający próg i…
Windykacja bankowa
Windykacja kredytu firmowego: etapy od wezwania do komornika, nakaz zapłaty i akt notarialny z klauzulą…
Egzekucja z zabezpieczeń
Egzekucja z zabezpieczenia kredytu firmowego: jak bank zaspokaja się z hipoteki, zastawu, przewłaszczenia…
Upadłość a kredyt
Upadłość firmy a kredyt bankowy: kiedy firma jest niewypłacalna, termin na wniosek, co dzieje się z kredytem…
Pytania
Najczęstsze pytania
Czy bank może sam pobrać zaległą ratę z rachunku firmy?
Może, jeśli umowa kredytu albo pełnomocnictwo do rachunku na to pozwala. Takie zapisy są częste, gdy firma ma rachunek bieżący w banku kredytującym.
Czy spłata zaległości kończy sprawę?
Kończy bieżący problem, ale informacja o opóźnieniu zostaje w historii kredytowej. Przy kolejnym wniosku przygotuj krótkie wyjaśnienie, co się stało i jak firma temu zapobiega.
Czy kilkudniowe opóźnienie trafi do BIG?
Wpis do biura informacji gospodarczej wymaga m.in. zaległości wymagalnej od co najmniej 30 dni i wcześniejszego wezwania z ostrzeżeniem. Kilkudniowe opóźnienie może być jednak widoczne w historii spłat w BIK.