RRSO kredytu firmowego – jak samemu policzyć roczny koszt
Oprocentowanie nominalne nie pokazuje, ile naprawdę kosztuje kredyt w skali roku. Prowizja i opłaty podnoszą ten koszt – i można go policzyć samemu, tak jak RRSO w kredycie konsumenckim.
Opracowanie: redakcja Finaxio · Aktualizacja:

Krótka odpowiedź
RRSO (rzeczywista roczna stopa oprocentowania) to wskaźnik z ustawy o kredycie konsumenckim, który wyraża całkowity koszt kredytu jako procent w skali roku. W kredycie dla firmy bank nie musi go podawać. Podobną miarę możesz policzyć sam: zestaw kwotę, którą firma faktycznie dostaje, z ratami i opłatami, i wylicz stopę zwrotu tych przepływów w arkuszu kalkulacyjnym.
RRSO a kredyt dla firmy
RRSO pokazuje w jednej liczbie, ile kosztuje kredyt rocznie, uwzględniając nie tylko odsetki, ale też prowizje i inne opłaty. Obowiązek jej podawania wynika z ustawy o kredycie konsumenckim, która dotyczy kredytów udzielanych konsumentom – osobom fizycznym działającym w celu niezwiązanym bezpośrednio z ich działalnością gospodarczą.
Kredyt na cele firmy nie jest kredytem konsumenckim, więc bank nie musi wyliczać RRSO. W propozycji zobaczysz zwykle oprocentowanie nominalne, prowizję i listę opłat. To wystarcza, by policzyć koszt w złotych – opisuje to artykuł o tym, ile kosztuje kredyt dla firmy. Roczna stopa kosztu przydaje się jednak, gdy porównujesz propozycje o różnych okresach i kwotach albo kredyt z innymi formami finansowania.
Jeśli przedsiębiorca bierze kredyt na cel prywatny, staje się w tej sprawie konsumentem. To zupełnie inny produkt, zawierany bezpośrednio w banku – Finaxio zajmuje się wyłącznie kredytami na cele działalności gospodarczej.
Dlaczego oprocentowanie nominalne nie wystarcza
Oprocentowanie nominalne to stopa z umowy, od której bank liczy odsetki. Nie obejmuje prowizji ani opłat. Ma też drugą cechę: odsetki płacisz co miesiąc, a nie raz w roku, więc efektywny koszt w skali roku jest nieco wyższy od stopy nominalnej.
Prowizja działa jeszcze mocniej. Jeśli bank potrąca ją z wypłaty, firma dostaje mniej pieniędzy, ale odsetki płaci od pełnej kwoty. Zabezpieczenia i opłaty płacone na starcie działają tak samo – zmniejszają kwotę, którą firma faktycznie ma do dyspozycji.
Szukasz kredytu dla firmy?
Opisz cel i kwotę – odpowiedzą partnerzy z opublikowanej listy.
Jak policzyć roczny koszt samodzielnie
Rachunek opiera się na przepływach pieniężnych: kwotach, które firma otrzymuje i płaci w kolejnych miesiącach. Szukasz stopy, przy której wartość tych przepływów się równoważy – w finansach nazywa się ją wewnętrzną stopą zwrotu.
- Kwota netto na start W pierwszym wierszu arkusza wpisz kwotę kredytu pomniejszoną o prowizję i opłaty płacone na początku, np. koszty zabezpieczeń – jako liczbę dodatnią.
- Raty i opłaty w trakcie W kolejnych wierszach wpisz raty z harmonogramu jako liczby ujemne. Opłaty okresowe, np. roczną opłatę za prowadzenie kredytu, dodaj do raty w miesiącu, w którym je płacisz.
- Stopa miesięczna Użyj funkcji arkusza liczącej wewnętrzną stopę zwrotu (w arkuszach angielskojęzycznych IRR). Wynik to stopa miesięczna.
- Stopa roczna Przelicz ją na roczną: (1 + stopa miesięczna)^12 − 1. Tak powstaje efektywny roczny koszt kredytu.
Harmonogram rat wygenerujesz w kalkulatorze raty kredytu firmowego. Jeśli raty przypadają w nieregularnych odstępach, użyj funkcji uwzględniającej daty przepływów (w wersji angielskiej XIRR).
Przykład – ile dodaje prowizja i opłaty
Nawet bez żadnych opłat roczny koszt (ok. 9,4%) jest wyższy od nominalnych 9%, bo odsetki płacone co miesiąc kapitalizują się w rachunku rocznym. Prowizja 2% podnosi koszt o kolejne ok. 1,5 punktu procentowego, a 3 000 zł kosztów zabezpieczeń – o następne ok. 1,2 punktu.
Okres kredytu zmienia wynik
Prowizja i koszty płacone raz rozkładają się na cały okres kredytu. Im krótszy kredyt, tym bardziej podnoszą roczny koszt.
Dlatego przy planowanej wcześniejszej spłacie licz roczny koszt dla okresu, w którym naprawdę zamierzasz korzystać z kredytu, a nie dla okresu z umowy. Rozmowę o tym, co ważniejsze – prowizja czy marża – opisuje artykuł o tym, jak porównać oferty kredytu.
Ograniczenia tej miary
Roczny koszt efektywny to pomocnicza liczba, nie cała prawda o kredycie. Przy oprocentowaniu zmiennym zależy od przyjętego założenia o przyszłym wskaźniku, więc policz go dla kilku scenariuszy. Nie pokazuje też warunków bez ceny: zabezpieczeń, kowenantów w umowie kredytu ani elastyczności harmonogramu.
Nie zestawiaj go też wprost z RRSO z reklam kredytów konsumenckich – te liczy się według zasad ustawy, które mogą obejmować inne pozycje. Do porównań między propozycjami dla firmy licz wszystkie warianty tą samą metodą i z tymi samymi założeniami.
Czytaj dalej
Zobacz też

Oprocentowanie kredytu
Jak działa oprocentowanie kredytu dla firmy: wskaźnik referencyjny i marża, stopa stała i zmienna, od czego…
WIBOR a kredyt firmowy
WIBOR a kredyt firmowy: jak wskaźnik wpływa na ratę, harmonogram wygaszania WIBOR, czym jest POLSTR i co…
Prowizje i opłaty
Prowizja za udzielenie kredytu firmowego i inne opłaty: od niewykorzystanego limitu, za odnowienie, aneks…
Koszt kredytu firmowego
Ile kosztuje kredyt dla firmy: odsetki, prowizja, opłaty i koszty zabezpieczeń.
Pytania
Najczęstsze pytania
Czy mogę poprosić bank o wyliczenie RRSO dla kredytu firmowego?
Możesz zapytać, ale bank nie ma takiego obowiązku. Prościej poprosić o pełny harmonogram i listę opłat i policzyć roczny koszt samodzielnie.
Czy do rocznego kosztu doliczać ubezpieczenia?
Jeśli bank ich wymaga jako warunku kredytu – tak, bo bez nich nie dostaniesz finansowania. Składki wpisz w miesiącach, w których je płacisz.
Czy roczny koszt efektywny uwzględnia podatki?
Nie. Odsetki i prowizja mogą obniżać podatek dochodowy firmy, ale zasady zależą od formy opodatkowania – potwierdź je z księgowym.
